Prestagilsfoss
Fossar

Uppgötvaðu Ísland

Prestagilsfoss

Ósk
Hef séð

Fossar Íslands

Hæð160 m
Fjöldi falla5
Tegund fossTiered horsetail
RennsliVariable
Á / vatnsfallPrestagilsá
LandsvæðiAusturland

Prestagilsfoss er falinn og margþrepa foss í Prestagili innst í Mjóafirði á Austurlandi. Gilið liggur í brattri suðurhlíð fjarðarins, skammt frá hinum þekktu Klifbrekkufossum.

Þótt Prestagilsfoss virðist ekki stór þegar horft er yfir dalinn er fossakerfið mun umfangsmeira en ætla mætti. Prestagilsá fellur niður þröngt og djúpt gilið í að minnsta kosti fimm meginþrepum. Heildarfall fossanna hefur verið áætlað um 160 metrar og stærsta einstaka fallið um eða yfir 60 metrar. Nákvæmar mælingar liggja þó ekki fyrir og ber því að líta á þessar tölur sem áætlun.

Þrjú neðstu þrep fossins sjást nokkuð vel frá svæðinu hinum megin dalsins en efri fossarnir leynast að hluta inni í þröngu gilinu. Þetta gerir Prestagilsfoss ólíkan mörgum öðrum fossum þar sem aðeins hluti hans blasir við í einu.

Prestagil á sér einnig áhugaverða þjóðsögu sem skýrir hið sérstæða nafn. Sagt er að skessa hafi búið í gilinu og tælt til sín presta úr Mjóafirði. Í gamalli gerð sögunnar eru prestarnir nefndir Snjólfur og Tómás og segir að skessan hafi numið þá á brott sitt hvora jólanóttina. Gilið hefur síðan verið kennt við prestana.

Prestagil er innarlega í Mjóafirði, rétt neðan við Klifbrekkufossa. Landslagið þar er stórbrotið, með bröttum fjallshlíðum, djúpum giljum og fjölmörgum fossum sem falla niður hlíðarnar að firðinum.

Mjóifjörður er einn af afskekktari fjörðum Austurlands. Vegurinn niður í fjörðinn er árstíðabundinn og aðgengi getur verið takmarkað utan sumars. Prestagil er ekki uppbyggður ferðamannastaður og því þarf að sýna sérstaka aðgát ef gengið er nær gilinu.

Aðgengi

Aðgengi af vegiNei
VetraraðgengiNei
SalerniNei
HjólastólaaðgengiNei

Jarðfræði

Prestagilsfoss fellur um djúpt og þröngt Prestagil í brattri suðurhlíð Mjóafjarðar. Fossinn er margþrepa fossakerfi þar sem Prestagilsá fellur í að minnsta kosti fimm meginþrepum niður gilskorna fjallshlíðina. Heildarfallið hefur verið áætlað um 160 metrar en nákvæm hæðarmæling liggur ekki fyrir.

Síðast staðfest 6. október 2026 Sjá heimild

Einkunnir og umsagnir