Vatnajökull
Jöklar

Uppgötvaðu Ísland

Vatnajökull

Ósk
Hef séð
TegundJökulhetta
LandsvæðiHálendið
Besti árstímiAllt árið

Vatnajökull (áður nefndur Klofajökull) er víðfeðmur þíðjökull á suðausturhluta Íslands og er bæði stærsti jökull landsins að flatarmáli og rúmmáli. Hann er jafnframt stærsti jökull Evrópu að rúmmáli og næststærstur að flatarmáli, með um 8.100 km² flatarmál og allt að einum kílómetra þykkt í þykkustu svæðum. Meðalþykkt jökulsins er um 400 metrar.

Fyrir 14. öld var Vatnajökull mun minni en hann er í dag. Á 19. og snemma á 20. öld náði hann hámarksstærð sinni, en síðan um 1930 hefur jökullinn verið í stöðugri rýrnun. Talið er að hann hafi áður verið tveir aðskildir jöklar, sem skýrir hið eldra heiti hans, Klofajökull.

Undir Vatnajökli leynast sumar virkustu og öflugustu eldstöðvar Íslands. Þar á meðal eru Grímsvötn, ein virkasta eldstöð landsins, auk Öræfajökuls, Bárðarbungu og Gjálpar. Eldgos undir jöklinum hafa í gegnum tíðina valdið jökulhlaupum og haft mikil áhrif á landslag og byggð.

Úr Vatnajökli falla um það bil 30 skriðjöklar, þar á meðal margir þekktir jöklar eins og Skaftafellsjökull, Svínafellsjökull og Breiðamerkurjökull. Þessir jöklar móta dalina í kring og eru meðal vinsælustu náttúruperla landsins.

Svæðið í kringum Skaftafell var gert að þjóðgarði árið 1967. Með stofnun Vatnajökulsþjóðgarðs árið 2007 var allur jökullinn og stór hluti nærliggjandi lands friðlýstur. Þjóðgarðurinn sameinar fyrrum þjóðgarða í Skaftafelli og Jökulsárgljúfrum og er í dag sá stærsti á Íslandi.

Vatnajökull er eitt áhrifamesta náttúrufyrirbæri landsins og gegnir lykilhlutverki í mótun íslenskrar náttúru. Samspil jökuls, eldfjalla, vatna og loftslags gerir svæðið einstakt á heimsvísu og að ómissandi viðkomustað fyrir alla sem vilja kynnast kröftum íslenskrar náttúru.

Heimild: Wikipedia

Jökulhetta
Skriðjöklar
Jökull yfir eldstöð
Virkt eldfjall undir jökli
Útsýnisstaður
Aðgengilegur
Aðgengilegur með bíl
Jöklaganga
Mælt með leiðsögn
Íshellar

Öryggi

Vatnajökull er gríðarstórt og flókið jökulsvæði með sprungum, eldvirkni og mjög breytilegu veðri. Ekki ferðast sjálfstætt út á jökulinn án reynslu og búnaðar.

Jarðfræði

Vatnajökull er víðáttumikil jökulhetta sem liggur yfir fjölbreyttu fjall- og eldfjallalandslagi. Fjöldi skriðjökla rennur frá jöklinum og jökulár hafa mótað stór svæði landsins.

Besti árstími

Allt árið

Heimsóknarráð

Best er að upplifa jökulinn frá aðgengilegum skriðjöklum, útsýnisstöðum eða í skipulagðri ferð.

Síðast staðfest 16 september 2026

Einkunnir og umsagnir

Vatnajökull

Jökullinn er hluti af Vatnajökulsþjóðgarði.

Algengar spurningar