Helgafell er 338 metra hár móbergsstapi sem stendur
suðaustur af Hafnarfirði. Fjallið myndaðist við eldgos undir jökli seint
á ísöld og ber skýr merki um slíkan uppruna í lögun og jarðmyndunum.
Á toppi Helgafells er varða sem í raun er berggangur, þar sem grjóti
hefur verið hlaðið í kring. Í suðausturhluta fjallsins er áberandi
klettadrangur sem nefnist Riddari. Þaðan liggur fær gönguleið niður
fjallið í gegnum stóran og fallegan steinboga.
Talið er að nafn fjallsins sé dregið af fornum hugmyndum um helgi
staðarins, en einnig er mögulegt að það tengist mannsnafninu Helgi.
Helgafell er vinsælt útivistarfjall meðal Hafnfirðinga og annarra íbúa
höfuðborgarsvæðisins. Uppgangan er tiltölulega auðveld og tekur yfirleitt
um einn til einn og hálfan klukkutíma. Flestir hefja gönguna frá
Kaldárbotnum, þar sem greinileg slóð liggur að fjallinu.
Gengið er yfir slétt helluhraun að norðausturhlíð fjallsins, þar sem
einfaldast er að hefja uppgöngu. Leiðin liggur fyrst upp gróna brekku
og síðan eftir móbergsfláum að toppi fjallsins.
Af toppi Helgafells er gott útsýni yfir höfuðborgarsvæðið og Reykjanes,
þrátt fyrir að fjallið sé ekki mjög hátt. Yfirleitt er best að fara sömu
leið niður, þar sem fjallið er bæði bratt og klettótt, þó ýmsar aðrar
leiðir séu einnig færar.
Staðurinn getur verið hluti af stærri ferð um Suðvesturland, þar sem auðvelt er að tengja heimsóknina við fleiri áfangastaði á svæðinu.
Helgafell tengist þjóðsögum.