Lagarfljót er jökulá sem rennur um Fljótsdalshérað á
Austurlandi. Fljótið er um 140 km langt, frá upptökum Jökulsár í Fljótsdal
og til ósa sinna í Héraðsflóa. Það hefur um aldir verið eitt helsta
náttúrufyrirbæri svæðisins og gegnir mikilvægu hlutverki í landslagi og
byggð.
Í Lagarfljóti er stöðuvatnið Lögurinn, sem er um 35 km langt.
Dýpi þess nær allt að 112 metrum og er þar með annar lægsti punktur
Íslands. Samkvæmt þjóðsögum er talið að hinn dularfulli
Lagarfljótsormur eigi heimkynni í vatninu, og hefur sagan
um hann verið hluti af menningararfi Austurlands um aldir.
Við bakka Lagarfljóts standa meðal annars byggðarlögin Egilsstaðir og
Fellabær. Fljótið hefur því bæði náttúrlegt og samfélagslegt gildi og
hefur mótað búsetu og atvinnuhætti á svæðinu.
Vegna framkvæmda við Kárahnjúkavirkjun hefur vatnsmagni Jökulsár á Brú
verið veitt yfir í Fljótsdal, sem hefur haft áhrif á rennsli og lit
Lagarfljóts. Breytingar á vatnsbúskapnum hafa vakið athygli bæði
heimamanna og vísindamanna.
Í djúpum og lífríkum vötnum eins og Lagarfljóti geta plöntuleifar sem safnast
saman á botninum myndað mýrargas. Þegar slíkt gas losnar getur það risið
upp í dökkum, bogamynduðum strókum. Slík náttúrufyrirbæri, ásamt klapparhryggjum
í vatninu þar sem öldur brotna á, eru talin geta skýrt frásagnir og
sjónarvillur sem liggja að baki sögunum um Lagarfljótsorminn.
Lagarfljót er þriðja stærsta vatn Íslands að flatarmáli, aðeins
Þingvallavatn og Þórisvatn eru stærri.
Heimild: Sjá hér
Mynd: Jón Ingi
Lagarfljót / Lögurinn er áhugaverður staður á Íslandi sem vert er að heimsækja.